Χειμώνας και νευρικό σύστημα: γιατί νιώθεις πιο βαριά (και πώς να φροντιστείς)

Αν αυτή την εποχή νιώθεις πιο κουρασμένη, πιο βαριά ή με λιγότερη διάθεση, δεν είναι αδυναμία.

Είναι βιολογία. Είναι ρυθμός. Είναι χειμώνας.

Τον χειμώνα το σώμα αλλάζει ταχύτητα. Η ενέργεια στρέφεται προς τα μέσα, το νευρικό σύστημα γίνεται πιο ευαίσθητο και οι απαιτήσεις της καθημερινότητας συχνά μοιάζουν πιο βαριές απ’ ό,τι άλλες εποχές. Κι όμως, πολλές γυναίκες συνεχίζουν να πιέζουν τον εαυτό τους να «λειτουργεί» σαν να είναι άνοιξη.

Ένας βασικός λόγος που συμβαίνει αυτό — και συχνά δεν τον συνειδητοποιούμε — είναι το λιγότερο φως της ημέρας. Το σώμα λαμβάνει διαφορετικά σήματα: ο εγκέφαλος παράγει περισσότερη μελατονίνη, η ενέργεια μειώνεται και το νευρικό σύστημα γίνεται πιο ευάλωτο στο στρες. 

Δεν είναι ότι «αλλάζει η διάθεσή μας ξαφνικά». Είναι ότι το σώμα προσπαθεί να συγχρονιστεί με έναν πιο εσωστρεφή ρυθμό, ενώ εμείς συνεχίζουμε να του ζητάμε την ίδια απόδοση.

Αυτό το ασυγχρόνιστο μήνυμα — λιγότερο φως απ’ έξω, περισσότερες απαιτήσεις απ’ έξω — δημιουργεί εσωτερική ένταση, κόπωση και συχνά μια ανεξήγητη συναισθηματική βαρύτητα. Όταν το κατανοούμε αυτό, σταματάμε να κατηγορούμε τον εαυτό μας και αρχίζουμε να τον υποστηρίζουμε πιο συνειδητά.

Αυτό που βλέπω ξανά και ξανά μέσα από την εργασία μου είναι πως το θέμα δεν είναι η έλλειψη θέλησης ή πειθαρχίας. Είναι ότι το σώμα δεν νιώθει αρκετή ασφάλεια. Και όταν το νευρικό σύστημα είναι σε διαρκή εγρήγορση, ακόμα και τα πιο «σωστές» συνήθειες — διατροφή, πρόγραμμα, άσκηση — δεν αποδίδουν.

Ο χειμώνας δεν χρειάζεται μεγάλες αλλαγές. Χρειάζεται μικρές, ζεστές παρεμβάσεις που στέλνουν στο σώμα το μήνυμα: είσαι ασφαλής, μπορείς να χαλαρώσεις.

Μία από τις πιο απλές αλλά υποτιμημένες μορφές αυτοφροντίδας είναι η θερμότητα. Η χρήση θερμοφόρας το βράδυ, ειδικά στην κοιλιά ή στη μέση, βοηθά το παρασυμπαθητικό νευρικό σύστημα να ενεργοποιηθεί. Δεν είναι απλώς άνεση· είναι βιολογικό σήμα χαλάρωσης. Πολλές γυναίκες παρατηρούν ότι μειώνεται το φούσκωμα, οι κράμπες, ακόμα και η εσωτερική ανησυχία. Προσωπικά, μου αρέσει περισσότερο να βάζω τη θερμοφόρα στα πόδια μου.

Το ίδιο ισχύει και για τα ζεστά ροφήματα. Το βράδυ ένα ζεστό ρόφημα μπορεί να λειτουργήσει σαν «γέφυρα» ανάμεσα στη μέρα και στον ύπνο. Ένα απλό ρόφημα με ζεστό νερό, χαμομήλι, λίγη κανέλα και φρέσκο τζίντζερ — ή ακόμα και φυτικό γάλα καρύδας με κουρκουμά και λίγο μέλι — βοηθά το σώμα να ρίξει ρυθμούς χωρίς προσπάθεια. Δεν είναι τυχαίο που οι παραδοσιακές κουλτούρες συνδέουν τον χειμώνα με ζεστά, μαλακά ροφήματα.

Το πρωί, αντί να ξεκινάς κατευθείαν με οθόνες και υποχρεώσεις, δοκίμασε κάτι πολύ απλό: λίγα λεπτά ήρεμης αναπνοής πριν σηκωθείς από το κρεβάτι. Μια αργή εισπνοή από τη μύτη και πιο αργή εκπνοή από το στόμα, για 2–3 λεπτά, μπορεί να αλλάξει τον τόνο όλης της ημέρας σου. Είναι ένας τρόπος να πεις στο σώμα «δεν βιαζόμαστε».

Στη διατροφή, ο χειμώνας χρειάζεται ολοκληρωμένα, ζεστά γεύματα σε σταθερές ώρες. Ζεστά πρωινά, με πρωτεΐνη, καλά λιπαρά και μαγειρεμένα λαχανικά, σούπες και μαλακές υφές βοηθούν την πέψη και μειώνουν το στρες στο σώμα. Όταν το σώμα δεν «παγώνει» από μέσα, νιώθει πιο σταθερό και λιγότερο επιρρεπές σε λιγούρες.

Και τέλος, ίσως το πιο σημαντικό: ο ρυθμός. Ο χειμώνας δεν είναι εποχή για υπερπρογραμματισμό. Είναι εποχή για λιγότερα, αλλά πιο ουσιαστικά. Συγχρονίσου με τον χειμερινό ρυθμό, πήγαινε για ύπνο νωρίτερα και άφησε το νευρικό σου σύστημα να αποσυμπιεστεί, μακριά από έντονα βραδινά ερεθίσματα. Δεν χρειάζεται να κάνεις περισσότερα για να νιώσεις καλύτερα. Συχνά χρειάζεται να κάνεις λιγότερα — με περισσότερη επίγνωση.

Η φροντίδα του νευρικού συστήματος δεν είναι πολυτέλεια. Είναι βάση. Και όταν αυτή μπαίνει στη θέση της, όλα τα υπόλοιπα αρχίζουν να κουμπώνουν πιο φυσικά.

Ο χειμώνας δεν ήρθε για να σε δοκιμάσει.

Ήρθε για να σου μάθει πώς να φροντίζεις τον εαυτό σου πιο συνειδητά.

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΗ: